สูตรคูณแม่ 3: ตารางแม่ 3 และเกมท่องให้คล่อง

สูตรคูณแม่ 3 ทีละขั้น

สูตรคูณแม่ 3 คือการนับเพิ่มทีละ 3: 3, 6, 9, 12 … จนถึง 36 ด้านบนคือแม่ 3 ครบ 12 ข้อ ถัดลงมามีเกมท่องสูตรคูณแม่ 3 แบบฝึกหัด และใบงานพร้อมเฉลย แม่ 3 มักเรียนต่อจากแม่ 2 แม่ 5 และแม่ 10 ใน ป.2 และเป็นแม่แรกที่เด็กหลายคนรู้สึกว่า "ต้องคิด" เพราะการนับทีละ 3 ไม่คุ้นเท่าการนับทีละ 2 หรือทีละ 5 บางบ้านเรียกสั้น ๆ ว่าสูตรคูณ 3 หรือแม่สูตรคูณแม่ 3 ซึ่งก็คือแม่เดียวกันนี้

ข้อที่รู้อยู่แล้วในแม่ 3

ถ้ารู้แม่ 2 แม่ 5 และแม่ 10 แล้ว แม่ 3 เหลือข้อใหม่ไม่มาก เพราะ 3 × 2 = 2 × 3, 3 × 5 = 5 × 3 และ 3 × 10 = 10 × 3 อีกวิธีคือ คิดจากแม่ 2: สามเท่าคือสองเท่าแล้วบวกอีกหนึ่ง 3 × 7 = (2 × 7) + 7 = 14 + 7 = 21 ข้อที่ต้องจำจริง ๆ จึงมีแค่ 3 × 3 = 9, 3 × 4 = 12, 3 × 6 = 18, 3 × 7 = 21, 3 × 8 = 24, 3 × 9 = 27 และ 3 × 11, 3 × 12

ตรวจคำตอบด้วยผลบวกของหลัก

คำตอบทุกข้อในแม่ 3 มีคุณสมบัติพิเศษ: บวกเลขโดดของคำตอบแล้วจะหารด้วย 3 ลงตัวเสมอ (ในตารางนี้ได้ 3, 6 หรือ 9) เช่น 27 → 2 + 7 = 9 และ 33 → 3 + 3 = 6 เด็กที่ตอบว่า 3 × 8 = 23 จะเห็นเองว่า 2 + 3 = 5 ไม่ใช่ 3, 6, 9 จึงต้องผิด วิธีนี้ทำให้เด็กตรวจงานตัวเองได้ และได้เล่นกับตัวเลขไปด้วย

เกมสูตรคูณแม่ 3 สำหรับฝึกที่บ้าน

ลองเริ่มด้วย "เรียนรู้" ที่แสดงสามเหลี่ยมไม้ไอศกรีม แล้วเล่น "ฝึก" ให้ได้ 3 ดาว จากนั้นวิ่งผ่านประตู ซึ่งต้องเลือกประตูที่ผลคูณมากกว่า เด็กจะได้เปรียบเทียบคำตอบในใจโดยไม่รู้ตัว บนกระดาษ มีแบบฝึกหัดสูตรคูณแม่ 3 และโจทย์ปัญหาสั้น ๆ เช่น "รถสามล้อ 6 คัน มีล้อกี่ล้อ"

แม่ 3 รอบตัวเรา

สามล้อ สามเหลี่ยม และขาตั้งกล้องสามขา เป็นตัวอย่างที่ดีของแม่ 3 ลองวางไม้ไอศกรีมเป็นรูปสามเหลี่ยมทีละรูป แล้วนับไม้ทั้งหมด สามเหลี่ยม 4 รูปใช้ ไม้ 12 อัน 5 รูปใช้ 15 อัน เด็กจะเห็นว่าการเพิ่มรูปหนึ่งรูปคือการเพิ่มไม้ 3 อันเสมอ ซึ่งคือความหมายของการนับเพิ่มทีละ 3

ถ้าลูกท่องแม่ 3 ได้แต่ยังช้า ให้ลองนับเพิ่มทีละ 3 ตามจังหวะการตบมือ 3, 6, 9, 12 … ไปจนถึง 36 แล้วนับถอยหลังกลับ การนับถอยหลังช่วยเตรียม สำหรับการหารด้วย 3 ใน ป.2-ป.3 ด้วย

ช่วยลูกท่องแม่ 3 ที่บ้าน

แบ่งแม่ 3 เป็นสามช่วง ช่วงแรก 3 × 1 ถึง 3 × 4 ช่วงที่สอง 3 × 5 ถึง 3 × 8 และช่วงสุดท้าย 3 × 9 ถึง 3 × 12 ฝึกช่วงละสองสามวัน แล้วรวมกันเล่นแบบสุ่ม อย่าลืมชมเมื่อลูกตอบข้อยากอย่าง 3 × 7 หรือ 3 × 8 ได้เร็ว เพราะสองข้อนี้มักเป็นข้อที่ลืมบ่อยที่สุดของแม่ 3

เมื่อคล่องแม่ 3 แล้ว ให้ไปต่อที่แม่ 6 ซึ่งเป็นสองเท่าของแม่ 3 ทุกข้อ เด็กที่รู้ว่า 3 × 7 = 21 จะหา 6 × 7 = 42 ได้เองโดยเพิ่มเป็นสองเท่า ทำให้แม่ 6 ง่ายขึ้นมาก