Andere taal kiezen: NL
Spelen

Staartdeling: uitleg stap voor stap en oefenen

GratisZonder accountGeen reclame in het spelOm te printen

Groep 6-8 (4de-6de leerjaar) · kerndoelen rekenen en wiskunde · referentieniveau 1F

Stap voor stap

Voorbeeld 1 - klassiek: 845 : 5

5 / 845 \ 169
    5
    --
    34
    30
    --
     45
     45
     --
      0
  1. Hoe vaak past 5 in 8? 1 keer. Schrijf 1 in het antwoord. 1 × 5 = 5, 8 − 5 = 3.
  2. Haal de 4 naar beneden: 34. Hoe vaak past 5 in 34? 6 keer. Schrijf 6. 6 × 5 = 30, 34 − 30 = 4.
  3. Haal de 5 naar beneden: 45. Hoe vaak past 5 in 45? 9 keer. Schrijf 9. 9 × 5 = 45, 45 − 45 = 0.
  4. Er blijft niets over: 845 : 5 = 169. Controle: 169 × 5 = 845.

Voorbeeld 2 - nieuwe stijl (hapmethode): 845 : 5

 845
 500 -    100 × 5
 ---
 345
 300 -     60 × 5
 ---
  45
  45 -      9 × 5
 ---
   0      169 × 5
  1. Neem een grote hap: 100 × 5 = 500. 845 − 500 = 345.
  2. Nog een hap: 60 × 5 = 300. 345 − 300 = 45.
  3. Laatste hap: 9 × 5 = 45. 45 − 45 = 0.
  4. Tel de happen op: 100 + 60 + 9 = 169.

Voorbeeld 3 - met rest: 365 : 4

4 / 365 \ 91
    36
    --
     5
     4
     -
     1
  1. Hoe vaak past 4 in 3? 0 keer, dus neem 36. Hoe vaak past 4 in 36? 9 keer. 9 × 4 = 36, 36 − 36 = 0.
  2. Haal de 5 naar beneden: 5. Hoe vaak past 4 in 5? 1 keer. 1 × 4 = 4, 5 − 4 = 1.
  3. Er blijft 1 over: 365 : 4 = 91 rest 1. Controle: 91 × 4 + 1 = 365.

Voorbeeld 4 - met kommagetal: 365 : 4 = 91,25 - zet na de 1 die overblijft een komma in het antwoord en haal een 0 naar beneden: 10 : 4 = 2 rest 2; nog een 0: 20 : 4 = 5 rest 0. Antwoord: 91,25. Controle: 91,25 × 4 = 365.

Staartdeling oefenen: 845 gedeeld door 5, stap voor stap

Staartdeling · 3 cijfers gedeeld door 1 cijfer · 5 sommen · klassiek ·

Werkbladen om te printen

Maak je eigen werkblad

Aantal sommen
Indeling
Antwoordblad op pagina 2
Papier
Aantal versies

Stappenplan staartdeling: delen, vermenigvuldigen, aftrekken, naar beneden halen
De staartdeling op drie manieren: klassiek, hapmethode en de Vlaamse manier

Wat is een staartdeling?

Een staartdeling is een manier om grote deelsommen op papier uit te rekenen, stap voor stap, als je ze niet meer uit je hoofd kunt doen. Hij heet zo omdat de som onder het deeltal een lange "staart" krijgt. Hierboven vind je de uitleg van de staartdeling met vier voorbeelden: de klassieke staartdeling (de ouderwetse manier), de nieuwe stijl met happen, een staartdeling met rest en een met een kommagetal. Je kind kan de staartdeling oefenen in het spel "Onder elkaar": elk cijfer wordt meteen nagekeken. Kinderen leren de staartdeling meestal in groep 6 en 7 en oefenen hem in groep 8 met grotere getallen. Staartdelingen oefenen kan ook op papier: elk werkblad met staartdelingen heeft een antwoordblad, van oefeningen met 3 cijfers tot staartdelingen voor groep 7 en 8 met een kommagetal.

Staartdeling uitleg: het stappenplan

Elke staartdeling gaat met dezelfde vier stappen, steeds opnieuw:

  1. Delen: hoe vaak past de deler in het eerste stuk van het deeltal?
  2. Vermenigvuldigen: dat aantal keer de deler.
  3. Aftrekken: trek het af van het stuk. Wat overblijft, moet kleiner zijn dan de deler. Is het gelijk aan of groter dan de deler, dan was het cijfer in je antwoord te klein.
  4. Naar beneden halen: haal het volgende cijfer erbij en begin weer bij stap 1.

Zijn er geen cijfers meer, dan is wat overblijft de rest. Controleer altijd: 169 × 5 = 845. Het vijfde werkblad is het stappenplan op één blad, handig om naast het huiswerk te leggen.

Staartdeling nieuwe stijl: de hapmethode

Veel scholen leren eerst de hapmethode, ook wel de staartdeling nieuwe stijl genoemd. Je neemt dan steeds een "hap" uit het deeltal die je makkelijk kunt uitrekenen, zoals 100 × 5 of 10 × 5, en trekt die eraf. Aan het eind tel je de happen op. Het mooie is dat je kind zelf de grootte van de hap kiest: een kleine hap mag ook, het duurt dan alleen wat langer. Daarna stappen veel scholen over op de klassieke staartdeling, die korter is. Vraag de leerkracht welke manier je kind gebruikt.

Met rest en met kommagetallen

Komt een deling niet precies uit, dan houd je een rest over: 365 : 4 = 91 rest 1. In groep 7 en 8 leren kinderen om verder te rekenen achter de komma: je zet een komma in het antwoord, haalt een 0 naar beneden en deelt verder. Zo wordt 365 : 4 = 91,25. In verhaalsommen moet je kind dan kiezen wat het antwoord is: 91 rest 1, 91,25, of naar boven afronden (bij "hoeveel busjes zijn er nodig?").

Staartdeling in Vlaanderen

In Vlaanderen ziet de staartdeling er anders uit: het deeltal staat links, de deler rechts in een hoek, en het quotiënt komt onder de deler. De stappen zijn wel precies hetzelfde. In het spel en op de werkbladen kun je die schrijfwijze kiezen.

Veelgestelde vragen

Hoe maak je een staartdeling?

Met vier stappen die je herhaalt: delen, vermenigvuldigen, aftrekken en het volgende cijfer naar beneden halen. Ga door tot er geen cijfers meer zijn; wat overblijft is de rest.

Wat is een staartdeling nieuwe stijl?

Dat is de hapmethode: je trekt steeds een makkelijk veelvoud van de deler af (zoals 100 × of 10 ×) en telt aan het eind de happen op.

In welke groep leer je de staartdeling?

Meestal in groep 6 of 7, en in groep 8 met grotere getallen en kommagetallen. In Vlaanderen hoort het cijferend delen bij de doelen van het 6de leerjaar.

Hoe maak je een staartdeling met rest?

Je doet de stappen tot er geen cijfers meer zijn om naar beneden te halen. Het getal dat dan overblijft is de rest, bijvoorbeeld 365 : 4 = 91 rest 1.

Hoe controleer ik een staartdeling?

Reken het antwoord keer de deler en tel de rest erbij. Komt het deeltal eruit, dan klopt het.